سلطان محمد ميرزا قاجار

214

سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )

بسيار بدى دارد . سمت شط سابقا مسنّايه « 5 » داشت . آب شط [ آن را ] خراب كرد . چندى پيش از هند پولى آورده به اعانت وكلاى دولت عثمانى مسنايهء خوبى ساختند . از كاظمين تا بغداد اين يك ساعت فاصله ميانهء كاظمين الى بغداد همه‌جا كنار شط [ 133 آ ] باغات و نخيلات و محل زراعت است . مسجد براسا نزديك به بغداد سمت راست راه ، مسجد كوچكى است موسوم به مسجد براسا « 6 » و مسجد سنگ على . مىگويند حضرت امير عليه السلام در سفر نهروان شبى در اين زمين منزل فرموده‌اند . كشيشى از نصارا ، براسا نام ، در اين محل ساكن بوده است . به‌دست حضرت قبول اسلام نموده ؛ به اين مناسبت اين مسجد را مسجد براسا نامند . مسجد سنگ على و اما وجه تسميهء سنگ على : باز مىگويند در همان سفر شبى كه حضرت در اين زمين منزل فرمودند ، همراهان را از خوردن آب دجله منع فرموده و فرمودند آشاميدن اين آب دل را سياه كند و گردن را قوى . جماعتى كه بودند عرض كردند كه در اين بيابان آبى جز دجله يافت نمىشود . سنگى در آن زمين بود . حضرت به‌دست مبارك آن سنگ را حركت داده ، چشمهء آبى ظاهر شد . آن شب

--> ( 5 ) . مسنايه Mosannaya - واژهء تركى اسلامبولى است و ظاهرا به معنى عمارت و ساختمانى است كه در كنار اسكله مىسازند . در سفرنامهء عتبات آمده است : « به كنار اسكله‌اى كه مخصوص اين عمارت در ساحل شط ساخته‌اند ، آمده به قايق نشستم » . ( همان كتاب ، ص 96 ) . و منظور از عمارت كنار شط همان مسنايه مىباشد . ( 6 ) . « قدرى راه كه رفتيم ، مسجد براسا از سمت چپ به فاصلهء جزيى از راه واقع است » . ( همان كتاب ، ص 97 ) .